همزمان با پنجمین سالگرد بازگشت طالبان به قدرت، یک تحقیق تازه از ثبت دستکم ۲۳۱ مورد قتل زنان در افغانستان پس از تسلط این گروه خبر داده است.
روزنامه گاردین در گزارشی تحقیقی که با همکاری خبرنگاران زن تایمز تهیه و روز جمعه، شانزدهم اسد، منتشر شده، اعلام کرده است که این موارد در ۱۰ ولایت افغانستان و از زمان بازگشت طالبان به قدرت در آگست ۲۰۲۱ مستند شدهاند.
بر اساس این تحقیق، از مجموع ۲۳۱ مورد ثبتشده، ۵۳ مورد بهعنوان خودکشی اعلام شده است. با این حال، در شماری از این پروندهها، خانوادهها و شاهدان گفتهاند که قربانیان در نتیجه خشونت خانوادگی جان باختهاند.
بیشترین موارد ثبتشده مربوط به جوزجان با ۳۶ مورد، هرات با ۳۲ مورد، بدخشان با ۲۸ مورد و غزنی با ۲۶ مورد بوده است. بر اساس این گزارش، سن قربانیان بین پنج تا ۶۵ سال بوده است.
بر بنیاد یافتههای این تحقیق، ۱۶۵ تن از قربانیان زنان خانهدار و فاقد درآمد مستقل بودهاند؛ موضوعی که به گفته گزارش، توانایی آنان برای مقابله با خشونت خانوادگی و پیگیری قانونی موارد خشونت را محدود میکند.
این گزارش همچنین نشان میدهد که در میان پروندههای بررسیشده، تنها ۵۸ مورد بازداشت ثبت شده است. در برخی از این موارد نیز افراد مظنون پس از مدت کوتاهی آزاد شدهاند.
گاردین در بخشی از این گزارش، پرونده قتل لیزا شمس، زن ۳۳ ساله، را بررسی کرده است. بر اساس گزارش پزشکی قانونی، علت احتمالی مرگ او خوردن مرگ موش اعلام شده؛ اما پدر لیزا مرگ دخترش را قتل میداند و میگوید آثار ضربوشتم را در صورت و بدن او مشاهده کرده است. او شوهر لیزا را به قتل متهم کرده است.
گاردین همچنین به قانون جزایی جدید طالبان پرداخته و نوشته است که مجازات شوهر در صورت ضربوشتم همسر، حتی اگر این اقدام به آسیب قابل مشاهده منجر شود، میتواند حداکثر ۱۵ روز زندان باشد.
در مقابل، بر اساس این گزارش، زنی که بدون اجازه شوهر به خانه خانوادهاش برود و خانواده او نیز در صورت درخواست شوهر از بازگرداندن وی خودداری کنند، ممکن است همراه با اعضای خانوادهاش با سه ماه زندان روبهرو شود.
این گزارش میگوید چنین مقرراتی میتواند زنان قربانی خشونت را بیش از پیش از درخواست کمک و پناهگرفتن در برابر خشونت خانوادگی بازدارد.
خبرنگاران زن تایمز در جریان این تحقیق، ۱۷۴ مورد را از گزارشهای رسانههای محلی جمعآوری کرده و ۵۷ مورد دیگر را بهصورت مستقیم مستند کردهاند.
گاردین گفته است که آمار رسمی و جامعی درباره قتل زنان در افغانستان منتشر نمیشود. پس از بازگشت طالبان به قدرت، وزارت امور زنان، دادستانی ویژه رسیدگی به خشونت علیه زنان و شبکه پناهگاههای زنان منحل شدند و حدود ۲۵۰ قاضی زن نیز از سمتهای خود برکنار شدند.
گاردین تأکید کرده است که ۲۳۱ مورد ثبتشده، آمار کامل قتل زنان در افغانستان نیست؛ بلکه تنها بخشی از مواردی است که خبرنگاران این روزنامه و تایمز توانستهاند در شرایط دشوار امنیتی مستند کنند.
نویسنده:سلیمه آریایی
