گزارشها از نزدیک شدن ایران و امریکا به یک توافق احتمالی، اختلافنظرها در میان حامیان جمهوری اسلامی را آشکار کرده است. همزمان با افزایش گمانهزنیها درباره این تفاهم، شماری از مخالفان در چند شهر ایران تجمع کردهاند و برخی چهرههای حکومتی نیز نسبت به این مخالفتها واکنش نشان دادهاند.
در حالی که مقامهای امریکایی و پاکستانی از نزدیک شدن تهران و واشنگتن به یک چارچوب توافق برای پایان تنشها خبر دادهاند، مقامهای جمهوری اسلامی هنوز زمان مشخصی را برای امضای این تفاهم تأیید نکردهاند.
دونالد ترامپ اعلام کرده است که توافق با جمهوری اسلامی قرار است روز یکشنبه ۲۴ جوزا امضا شود. همچنین شهباز شریف گفته است که دو طرف بر سر چارچوب یک توافق صلح به تفاهم رسیدهاند و اسلامآباد برای امضای الکترونیکی آن آماده میشود.
با این حال، اسماعیل بقایی تأکید کرده است که امضای توافق در روز یکشنبه انجام نخواهد شد، اما احتمال دارد این روند در روزهای آینده نهایی شود.
همزمان، احتمال امضای تفاهم با امریکا با واکنش منفی بخشی از حامیان حکومت ایران روبهرو شده است. ویدیوهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی نشان میدهد که شماری از معترضان در شهرهای مشهد و تهران علیه این تفاهم تجمع کردهاند.
در مشهد، گروهی از معترضان مقابل دفتر نمایندگی وزارت امور خارجه تجمع کرده و علیه عباس عراقچی شعار سر دادهاند. معترضان او را به سازشکاری متهم کردهاند.
در تهران نیز شماری از تجمعکنندگان علیه عباس عراقچی و محمدباقر قالیباف شعار داده و از روند تفاهم احتمالی با امریکا انتقاد کردهاند.
مخالفتها با توافق احتمالی تنها به تجمعهای خیابانی محدود نمانده است. کامران غضنفری مدعی شده است که مذاکرهکنندگان جمهوری اسلامی از خطوط قرمز تعیینشده عبور کردهاند و به همین دلیل هرگونه توافق با امریکا فاقد مشروعیت است.
همچنین نایبرئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس ایران گفته است که امریکا از این توافق به سود کامل دست خواهد یافت؛ موضوعی که با واکنش برخی دیگر از چهرههای حکومتی روبهرو شده است.
از سوی دیگر، محمدمهدی میرباقری ضمن انتقاد از افزایش تنشها، گفته است که حتی اگر تفاهم احتمالی ایدهآل نباشد، نباید نگرانی و اضطراب در جامعه ایجاد شود. او از معترضان خواسته است از دامن زدن به فضای تنشآلود خودداری کنند.
عباس صالحی نیز در واکنش به تجمعهای مخالفان تأکید کرده است که اختلافنظرها نباید به تفرقه و چنددستگی در جامعه منجر شود و از منتقدان خواسته است وحدت ملی را حفظ کنند.
در همین حال، یک مقام ارشد دولت امریکا به شبکه فاکسنیوز گفته است که واشنگتن معتقد است چارچوب یک توافق با تهران در حال شکلگیری است. به گفته او، این توافق شامل تعهداتی از سوی جمهوری اسلامی و نیز کاهش برخی محدودیتها از سوی امریکا خواهد بود.
دونالد ترامپ نیز گفته است که این توافق میتواند مانعی در برابر دستیابی ایران به سلاح هستهای باشد و پس از تثبیت شرایط، درباره مواد هستهای باقیمانده در تأسیسات ایران تصمیمگیری خواهد شد.
با وجود این اظهارات، برخی تحلیلگران معتقدند که هنوز میان روایتهای ارائهشده از سوی امریکا و جمهوری اسلامی درباره جزئیات توافق احتمالی تفاوتهایی وجود دارد. ریچارد هاس نیز گفته است تا زمانی که جزئیات و واقعیتهای این توافق روشن نشود، نباید بر اساس گمانهزنیها قضاوت کرد.
نویسنده:سلیمه آریایی
