با صدور فرمان مشترک ولادیمیر پوتین و شوکت میرضیایف، رؤسای جمهور روسیه و اوزبیکستان، عملیات ساخت نیروگاه هستهای اوزبیکستان بهصورت رسمی آغاز شد. در مراسم آغاز این پروژه، رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، نیز حضور داشت.
این نیروگاه در منطقه جیزک اوزبیکستان ساخته میشود و از آن بهعنوان یکی از طرحهای کمسابقه در صنعت هستهای جهان یاد شده است. بر اساس برنامه اعلامشده، برای نخستینبار راکتورهای هستهای کمتوان و پرتوان بهطور همزمان در یک سایت واحد احداث خواهند شد.
مطابق معیارها و استانداردهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی، آغاز بتنریزی بهمنزله ورود رسمی پروژه به مرحله ساخت محسوب میشود و این طرح اکنون وارد فاز اجرایی شده است.
ولادیمیر پوتین در سخنانی اظهار داشت که این پروژه علاوه بر تقویت امنیت انرژی اوزبیکستان، میتواند در توسعه و پایداری انرژی در سراسر آسیای مرکزی نیز نقش مهمی ایفا کند.
شوکت میرضیایف نیز این رویداد را گامی تاریخی برای کشورش توصیف کرد و گفت که اجرای این طرح میتواند زمینهساز مرحلهای تازه در توسعه علمی، صنعتی و فناوری اوزبیکستان باشد. وی تأکید کرد که تأمین ایمنی در تمامی مراحل پروژه، اولویت اصلی دولت اوزبیکستان خواهد بود و روند ساخت تحت نظارت مستمر آژانس بینالمللی انرژی اتمی انجام میشود.
شرکت روساتم متعهد شده است علاوه بر ساخت نیروگاه، تأمین سوخت هستهای، خدمات نگهداری و پشتیبانی فنی این مجموعه را نیز بر عهده بگیرد.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، با استقبال از آغاز این پروژه اعلام کرد که این طرح از فناوری راکتورهای کوچک بهره میبرد؛ فناوریای که تنها در اختیار شمار محدودی از کشورهای جهان قرار دارد. به گفته او، آژانس در تمامی مراحل ساخت و بهرهبرداری برای تضمین ایمنی، حفاظت فیزیکی و رعایت الزامات عدم اشاعه، همکاری و نظارت خود را ادامه خواهد داد.
بر اساس برنامهریزی مشترک روساتم و اوزاتوم، راکتورهای کوچک از نوع «ریتم-۲۰۰ اِن» تا پایان سال ۲۰۲۹ میلادی وارد مدار خواهند شد. همچنین راکتورهای بزرگ از نوع «ویویایآر-۱۰۰۰» بهتدریج بین سالهای ۲۰۳۳ تا ۲۰۳۵ تکمیل میشوند و نیروگاه به ظرفیت کامل عملیاتی خود خواهد رسید. البته تحقق این زمانبندی منوط به پیشرفت پروژه بدون تأخیر و رعایت کامل الزامات ایمنی و مجوزهای بینالمللی اعلام شده است.
نویسنده:سلیمه آریایی
