قانون «شرطه» طالبان شامل پنج فصل و ۵۳ ماده است و وزارت امور داخله این گروه بهعنوان مرجع تطبیق آن تعیین شده است. در این قانون، وظایف و صلاحیتهای «شرطه» یا پولیس، مسئولیتهای مقامهای امنیتی، موضوعات مرتبط با محکمه و همچنین برخی ممنوعیتها توضیح داده شده است.
بر اساس این قانون، تأمین امنیت و نظم، تأمین امنیت میدانهای هوایی و تأسیسات مربوط به آن، جلوگیری از نگهداری و استفاده از سلاح و مهمات غیرمجاز، اتخاذ تدابیر لازم برای نجات مردم هنگام وقوع حوادث و رویدادهای غیرمترقبه و حفاظت از ملکیتها و داراییهای مردم، از جمله وظایف «شرطه» عنوان شده است.
طالبان از جنگجویان خود بهعنوان نیروهای پولیس یا «شرطه» استفاده میکنند. شماری از نیروهای این گروه عمدتاً آموزش رسمی کافی ندارند یا از مدارس دینی فارغ شدهاند. طالبان در برخی ولایتها برای شماری از جنگجویان خود دورههای سوادآموزی نیز برگزار کردهاند.
در قانون «شرطه»، این نیروها اشخاصی تعریف شدهاند که با «صاحبالشرطه» در امور مربوط به امنیت همکاری میکنند، از دستورهای او پیروی دارند و احکام حکومت طالبان را که با تأمین امنیت و نظم ارتباط دارد، اجرا میکنند.
در این قانون، «صاحبالشرطه» بهعنوان مسئول امنیتی تعریف شده است که برای تأمین امنیت و نظم در مرکز و ولایتها، در تشکیلات وزارت امور داخله و به حکم رهبر طالبان تعیین شده باشد. این مسئولیت شامل نظارت و هدایت امور مرتبط با امنیت و نظم در محدوده مربوطه است.
در بخش تعاریف قانون «شرطه»، «جرم» تخلف از هر عملی دانسته شده است که از سوی مقامهای طالبان در بخش امنیت و نظم، انجام آن مورد امر یا ممنوع اعلام شده باشد. این تعریف، مبنای برخورد نیروهای «شرطه» با مواردی قرار میگیرد که از نظر این قانون جرم تلقی میشوند.
در این قانون، «متهم» نیز شخصی تعریف شده است که به فساد مشهور نباشد، اما یک فرد عادل یا دو شاهدی که وضعیت آنان از نظر عدالت و فساد روشن نباشد، در حضور حاکم درباره فساد او شهادت بدهند. قانون برای چنین فردی عنوان «متهم» را به کار برده است.
همچنین در متن قانون، از فردی با عنوان «مظنون» یاد شده است؛ شخصی که بر اساس ظن غالب، ارتکاب جرم به او نسبت داده میشود و مطابق احکام این قانون، نیروهای «شرطه» میتوانند برای بازداشت یا تعقیب او اقدام کنند. در این قانون، حدود و شیوه این اقدامات نیز در چارچوب مقررات تعیینشده توضیح داده شده است.
نویسنده:سلیمه آریایی
