همزمان با ۱۰ جون، روز جهانی صنایع دستی، شماری از زنان صنعتگر در افغانستان میگویند محدودیتهای اعمالشده از سوی گروه طالبان باعث کاهش تولید، محدود شدن بازار و رکود در بخش صنایع دستی شده است.
افغانستان از جمله کشورهایی است که صنایع دستی در آن نقش مهمی در هویت فرهنگی و اقتصاد محلی دارد. فرشبافی، خامکدوزی، گلیمبافی، نمدمالی، کلالی و دیگر هنرهای دستی در ولایتهای مختلف همواره بخشی از زندگی و منبع درآمد خانوادهها، بهویژه زنان، بوده است.
با این حال، شماری از زنان فعال در این حوزه در گفتوگو با رسانهها میگویند که پس از تحولات اخیر سیاسی، فرصتهای کاری آنان بهطور قابل توجهی محدود شده و دسترسی به بازارهای داخلی و خارجی کاهش یافته است.
سمیه عارفی، یکی از زنان صنعتگر، میگوید محدودیتهای جنسیتی و شرایط موجود باعث شده بسیاری از زنان یا کارگاههای خود را تعطیل کنند یا فعالیتهای خود را به داخل خانهها محدود سازند.
او همچنین میگوید در برخی موارد، حضور زنان در نمایشگاهها تنها در صورت همراهی «محرم» امکانپذیر است؛ موضوعی که معرفی و فروش محصولات را دشوار کرده است.
شماری دیگر از زنان صنعتگر نیز میگویند نبود دسترسی کافی به مواد خام، کاهش فرصتهای نمایش و فروش محصولات و محدودیتهای رفتوآمد، بازار صنایع دستی را با رکود جدی روبهرو کرده است.
با وجود این چالشها، زنان بر اهمیت صنایع دستی در حفظ هویت فرهنگی و ایجاد درآمد تأکید میکنند و میگویند این بخش در صورت حمایت میتواند به یکی از منابع مهم اشتغال و صادرات تبدیل شود.
کارشناسان فرهنگی نیز صنایع دستی را بخشی از میراث زنده افغانستان میدانند که انتقال آن از نسل به نسل به حفظ تنوع فرهنگی و هویت اجتماعی کمک میکند.
با این حال، ادامه محدودیتها و نبود حمایت ساختاری، آینده این بخش را با ابهام روبهرو کرده است؛ در حالی که صنایع دستی همچنان یکی از ظرفیتهای مهم اقتصادی و فرهنگی کشور به شمار میرود.
نویسنده:سلیمه آریایی
