د کابل لویدیځ کې د نامعلومې ناروغۍ د خپرېدو راپور؛ د هاضمې نښې لري.
د کابل ښار د لویدیځې برخې دښت برچي سیمه کې ځايي سرچینې د یوې نامعلومې ناروغۍ د خپرېدو خبر ورکوي چې د هاضمې له نښو سره مل ده. د سرچینو په وینا، دغه ناروغي له تېرې اوونۍ راهیسې د قلعهنو سیمې په ولیعصر ښارګوټي او د عرفاني ښارګوټي په ځینو برخو کې خپره شوې او ګڼ شمېر کسان یې اغېزمن کړي دي.
د سرچینو په وینا، د دغې ناروغۍ لومړنۍ نښې نس ناستی، تبه او سر درد دي، خو د ځینو ناروغانو روغتیايي وضعیت وروسته خراب شوی او په ځینو کې وینه لرونکی نس ناستی هم لیدل شوی دی. سرچینې وايي، روغتیايي مرکزونو ته ډېری مراجعه کوونکي ماشومان او زاړه کسان دي.
یوې ځايي سرچینې رسنیو ته ویلي چې په وروستیو ورځو کې د کابل لویدیځ کې یو شمېر روغتونونه او درملتونونه د ناروغانو له زیاتوالي سره مخ شوي دي. هغه وویل چې د ده دوه کوچني ماشومان او پلار یې هم په دې ناروغۍ اخته شوي، خو سره له دې چې څو روغتیايي مرکزونو ته یې مراجعه کړې، تر اوسه ورته مشخصه درملنه نه ده شوې.
دغې سرچینې زیاته کړې چې خپل کوچني ماشومان یې د درملنې لپاره د کابل اتاترک روغتون ته وړي، خو د نوموړي په وینا، هلته لازمې پاملرنې نه دي شوي او دوی اړ شوي چې بېرته کور ته ستانه شي. هغه همداراز وویل چې څو ساعته وروسته د ناروغانو وضعیت د خېټې درد، کانګې او نورو هاضمي نښو په څرګندېدو سره بېرته خرابېږي.
د سرچینې په وینا، د یکشنبې په ورځ، د وږي په لومړۍ نېټه، په سیمه کې په جومات کې له اعلان وروسته یو شمېر ناروغان محمد علي جناح روغتون ته انتقال شول. هغه ادعا کړې چې ځینو ناروغانو په دغه روغتون کې له درملو ترلاسه کولو وروسته حساسیتي غبرګون ښودلی او وروسته د کابل انتاني روغتون ته انتقال شوي دي.
دغې سرچینې د انتقال شویو ناروغانو شمېر شاوخوا ۲۰ نارینه او له ۲۰ تر ۳۰ ښځینه کسانو پورې ښودلی دی. هغه وویل چې په کابل انتاني روغتون کې هم ډېرو ناروغانو ته سېروم لګېدلی او د نوموړي په وینا، د ناروغۍ لپاره کومه مشخصه بله دوا نه ده تجویز شوې.
هغه زیاته کړه چې ډاکټرانو تر اوسه ناروغانو او د هغوی کورنیو ته د ناروغۍ د علت، د انتقال د لارې او یا د درملنې د څرنګوالي په اړه روښانه معلومات نه دي ورکړي. د کابل د لویدیځ په یوه خصوصي روغتون کې یوې نرسې هم اطلاعات روز ورځپاڼې ته ویلي چې تر اوسه د دې ناروغۍ لپاره مشخصه درملنه نه ده موندل شوې.
یادې نرسې ویلي چې ځینې ناروغان، سره له دې چې درمل یې ترلاسه کړي، بېرته د نس درد او کانګو په څېر له نښو سره مخ کېږي. هغې زیاته کړې چې د دې حالت دوام د ناروغانو او د هغوی د کورنیو د اندېښنې سبب شوی دی.
د کابل لویدیځ کې یوې بلې سرچینې ویلي چې د خصوصي ښوونځیو یو شمېر زدهکوونکي هم په دې ناروغۍ اخته شوي دي. د هغې په وینا، ډېری ناروغان د ګرځنده ټانکرونو له خامو اوبو څخه استفاده کوي او احتمال شته چې د دغو اوبو استعمال د ناروغۍ له خپرېدو سره تړاو ولري؛ خو تر اوسه د ناروغۍ علت په رسمي ډول نه دی مشخص شوی.
د دې سرچینې په وینا، د کابل لویدیځ کې د اوبو سخت کمښت د دې لامل شوی چې د ولیعصر او عرفاني ښارګوټو ډېرې کورنۍ خپلې د څښاک اوبه له ګرځنده ټانکرونو څخه برابرې کړي. ځايي سرچینو د اوبو د کیفیت د ارزونې او د ناروغۍ د خپرېدو د علت د معلومولو غوښتنه کړې ده.
د طالبانو روغتیايي چارواکو تر اوسه د کابل لویدیځ کې د دې ناروغۍ د خپرېدو د راپورونو په اړه رسمي څرګندونې نه دي کړي. له همدې امله، د ناروغانو د دقیق شمېر، د ناروغۍ د علت او د څښاک له اوبو سره د احتمالي تړاو په اړه معلومات لا هم د روغتیايي ادارو له خوا ارزونې او تایید ته اړتیا لري.
دښت برچي د کابل ښار په لویدیځ کې تر ډېره د هزاره مېشتې سیمې په توګه پېژندل کېږي او د افغانستان د پلازمېنې له ګڼ مېشتو او کمبرخمنو سیمو څخه ده. د اوبو په ګډون بنسټیزو خدمتونو ته محدود لاسرسی په وروستیو کلونو کې د دې سیمې د اوسېدونکو له جدي ستونزو څخه بلل کېږي.
طالبانو تېر کال د محمد علي جناح دولتي روغتون تجهیزات او تشکیلات له دې سیمې څخه د کابل ختیځ ته د ارزانقیمت سیمې ته انتقال کړل. دغه اقدام هغه مهال د سیمې د اوسېدونکو او یو شمېر ټولنیزو فعالانو له غبرګون سره مخ شو او د کابل د لویدیځ اوسېدونکو ته روغتیايي خدمتونو ته د لاسرسي په اړه اندېښنې یې راولاړې کړي.
لیکواله:سلیمه آریایي
